دولت به طور پنهانی مانع افزایش جمعیت می‌شود

نرخ رشد جمعيت به پايين‌ترين حد خود رسيده و وزارت بهداشت هم تا كنون در اين رابطه پاسخگو نبوده است…

بهارستانه: سقوط آزاد نرخ باروری از ۶/۵ به ۱/۸ و تثبیت این نرخ رشد حکایت از بروز بحرانی جدی در حوزه رشد جمعیت دارد که به پیر شدن هرم سنی جامعه منجر می‌شود و این پیر شدن نمای جامعه چالش‌های متعددی اعم از امنیتی و اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی را گریبانگیر جامعه می‌کند. به همین خاطر جمعیت هم جزو مقولاتی است که رهبر معظم انقلاب رأساً وارد آن شده و بر لزوم افزایش معقول و معتدل جمعیت تأکید فرمودند و سال ۹۳ سیاست‌های چهارده گانه جمعیت را ابلاغ کردند. با وجود این بررسی عملکرد دولت یازدهم در حوزه جمعیت کارنامه چندان خوشایندی را به تصویر نمی‌کشد و به رغم تغییر سیاست کشور در حوزه جمعیت، برنامه‌های کنترل جمعیت به شکل پنهانی ادامه یافت و حتی بندهای مرتبط با جمعیت از برنامه ششم توسعه حذف شد یا به حداقل رسید.
 تنها یک ماه پس از ابلاغ سیاست‌های جمعیت، دولت یازدهم، مدیریت «مؤسسه مطالعات و مدیریت جامع و تخصصی جمعیت» را تغییر داد و فردی را در این سمت قرار داد که در کنار سوابق ضدجمعیتی دارنده جایزه جهانی کنترل جمعیت نیز هست. در ادامه تنها سه ماه بعد از ابلاغ این سیاست‌ها بود که شاهد برگزاری «سمینار بین‌المللی پویایی جمعیت کشورهای اسلامی» توسط همین مؤسسه بودیم؛ سمیناری با حضور سفارت سوئیس یا همان دفتر حافظ منافع امریکا در ایران، دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران، صندوق جمعیت سازمان ملل متحد به همراه جمعی از نظریه‌پردازان و فعالان جهانی حوزه کنترل جمعیت که خروجی‌اش در راستای ادامه سیاست‌های کنترل جمعیت در ایران اسلامی است. در سال ۱۳۹۴ شورای برنامه‌ریزی جمعیت از طرف دولت تشکیل شد که دکتر نوبخت، دکتر عباسی دارنده جایزه جهانی کنترل جمعیت، دکتر مرندی دارنده جایزه جهانی کنترل جمعیت و همچنین خانم مولاوردی مشاور امور زنان ریاست جمهوری، در این شورا حضور داشتند. خروجی این شورا برای جمعیت این بود که بندهای جمعیتی در لایحه برنامه ششم توسعه به حداقل ممکن رسید و در نهایت این لایحه هیچ محصول جمعیتی محسوسی نداشت.

جمعیت؛ علت اصلی رکود
دکتر محمودی در گفت‌وگو با «جوان» درباره وضعیت آینده جمعیت کشور با روند کنونی اینگونه توضیح می‌دهد: «حتی اگر نرخ باروری در حدود ۱/۷ یا ۱/۸ فرزند فعلی به ازای هر زن تثبیت شود و در آینده نیز کاهش نیابد، چون باروری زیر حد جانشینی است(تعداد فرزندانی که لازم است به دنیا بیایند تا نسل‌ها جایگزین شوند)، نرخ رشد جمعیت قطعاً به صفر می‌رسد و سپس منفی می‌شود. همانطوری که در سال ۸۵ چون باروری زیر حد جانشینی بوده است، نرخ رشد جمعیت ۱/۶ درصدی سال ۸۵ به رغم افزایشی بودن تولد‌ها، در سال ۹۰ به ۱/۳ درصد رسیده است. بنابراین با فرض نرخ باروری در حدود ۱/۷ یا ۱/۸ فرزند، مطابق محاسبات مرکز آمار ایران (جدول ذیل)در سال ۱۴۲۵نرخ رشد جمعیت کشور به حدود صفر می‌رسد.» وی با انتقاد از برخی مسئولان و همچنین چهره‌های حوزه جمعیت‌شناسی که درباره دو برابر شدن آمار جمعیت ایران طی ۵۰ سال آینده سخن می‌گویند، این موضوع را از نظر علمی مطرود دانسته و تصریح می‌کند: شما می‌توانید با آمار به گونه‌ای بازی کنید که آنچه مد‌نظر شماست به مخاطب القا شود. وی با بیان اینکه هم اکنون در پنجره جمعیتی قرار داریم و حدود ۷۰ درصد جمعیت بین ۱۵ تا ۶۴ سال سن دارند، می‌افزاید: چنین فرصتی در تاریخ هر کشوری برای رشد و توسعه همیشگی نخواهد بود و از این به بعد ما باید انتظار داشته باشیم، از تعداد افراد در سن کارمان کاسته شود. به باور این استاد جمعیت‌شناس، این نیروی کار به شرط داشتن بازدهی یک سرمایه انسانی به حساب می‌آید و بازدهی آن را هم می‌توان با سیاست‌های جامع جمعیتی که جزئی از برنامه‌های توسعه است، افزایش داد. در چنین صورتی جمعیت حداقل به اندازه نیاز خودش بازده و درآمد خواهد داشت. محمودی خاطر نشان می‌کند: فکر می‌کنید، ریشه اصلی رکود در جامعه چیست‌؟ این رکود به دلیل این است که متقاضی با درآمد کافی برای مصرف کالا وجود ندارد.

تهدید امنیت ملی با کاهش جمعیت

محمدولی علیئی، استاد جمعیت‌شناسی دانشگاه امام حسین (ع) و پژوهشگر حوزه جمعیت‌شناسی، درباره وضعیت جمعیت کشور اینگونه توضیح می‌دهد: مطابق سیاست‌های کلی جمعیت مورد نظر مقام معظم رهبری، باید بگوییم وضعیت جمعیت از دهه ۶۰ به بعد به نفع جمعیت نبوده است و این را می‌توان از روی نرخ موالید، سن ازدواج، تعداد ازدواج، نرخ طلاق، مساعدت برای ازدواج، نرخ باروری و غیره فهمید. متأسفانه در کشور هیچ متولی مشخصی که عهده‌دار بحث جمعیت باشد، نداریم. نرخ باروری در ایران در سال ۶۵، ۶/۴ درصد، سال ۷۵، ۲/۲؛ سال ۸۵، ۱/۹، سال ۹۰، ۱/۶۹ و هم اکنون به اذعان تعدادی از جمعیت‌شناسان ۱/۵۴ است و پیوسته این نرخ در حال کاهش است.  بنا به تأکید وی هم اکنون در کشور ما، هر ۱۰۰ زن، حدود ۶۷ دختر را جایگزین خود می‌کنند و آمارهای سال ۹۰ نشان می‌دهد که ۱۸ درصد خانواده‌ها بدون فرزند، حدود ۱۵ درصد خانواده‌ها دارای یک فرزند و ۲۴ درصد آنها دارای دو فرزند هستند و ۳۴ درصد خانواده‌ها حداکثر یک فرزند دارند یا فرزندی ندارند. با این نرخ، ۵۴ درصد خانواده‌های ما از دایره سرباز‌دهی کنار می‌روند و ما چگونه می‌خواهیم با این جمعیت از کشورمان دفاع کنیم.

منبع: روزنامه جوان

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.