هر شاغل ایرانی خرج ۲/۵ نفر دیگر را هم تأمین می‌کند

در‌حالی‌که مرکز آمار مدعی وجود ۲۳میلیون شاغل در کشور است، ‌میانگین بار تکفل معیشتی خالص در کشور نشان می‌دهد، هر فرد شاغل علاوه بر مخارج زندگی خود، معاش بیش از دو نفر را تأمین می‌کند…

بهارستانه: در‌حالی‌که مرکز آمار مدعی وجود ۲۳میلیون شاغل در کشور است، ‌میانگین بار تکفل معیشتی خالص در کشور نشان می‌دهد، هر فرد شاغل علاوه بر مخارج زندگی خود، معاش بیش از دو نفر را تأمین می‌کند، این روند بی‌شک برای شاغلانی که از حداقل حقوق برخوردارند، تنگنای مالی مستمری را در طول زندگی پدید می‌آورد.
شاخص بار تکفل معیشتی خالص در کشور برابر ۲/۵ نفر است؛ به این معنا که هر فرد شاغل در کل کشور به‌طور میانگین علاوه بر مخارج زندگی خود، عهده‌دار تأمین معیشت بیش از دو نفر دیگر است. گفتنی است که ۵۰/۳ درصد خانوارها صرفاً از طریق انجام مشاغل، کسب درآمد می‌کنند، این در حالی است که رئیس کمیسیون برنامه و بودجه اخیراً مدعی شد که هفت دهک از جامعه ایران درآمدی مشابه به یکدیگر دارند که جمعیت مد‌نظر وی در حدود ۵۶ میلیون نفر می‌شود.
طبق مطالعات مرکز آمار و اطلاعات راهبردی وزارت کار، بر اساس تقسیم‌بندی‌های رایج که عموماً از طرح آمارگیری از هزینه و درآمد خانوارهای کشور حاصل می‌شود، منابع درآمد خانوار از سه بخش «درآمد حاصل از مشاغل مزد و حقوق بگیری»، «درآمد حاصل از مشاغل آزاد کشاورزی و غیرکشاورزی» و «درآمد متفرقه» تشکیل شده است، اما درآمد متفرقه خانوار، خود از چندین منبع شامل حقوق بازنشستگی، سود سرمایه‌گذاری‌ها، اجاره‌بهای مسکن شخصی و سایر منابع نظیر یارانه، کمک هزینه تحصیلی تشکیل می‌شود.  علاوه بر این مطابق نتایج طرح هزینه و درآمد خانوارهای شهری مرکز آمار ایران، در سال ۱۳۹۵ سهم منابع درآمدی خانوار شهری از محل درآمدهای مشاغل مزد و حقوق بگیری ۳۳/۳ درصد، از مشاغل آزاد کشاورزی و غیرکشاورزی ۱۷درصد و از منابع متفرقه نیز ۴۹/۷ درصد بوده است، اما از مجموع درآمدهای متفرقه، حقوق بازنشستگی ۲۸/۹ درصد، اجاره بهای مسکن شخصی ۳۴/۹ درصد و سایر درآمدهای متفرقه ۳۶/۲ درصد از منابع متفرقه خانوار را به خود اختصاص می‌دهد.
شاخص بار تکفل معیشتی یک شاخص جمعیتی و اقتصادی است که نشان‌دهنده مقدار تکفلی است که یک فرد از نظر تأمین مخارج زندگی و هزینه افراد غیرفعال بر دوش دارد؛ به عبارت دیگر این شاخص، برتری عددی افراد شاغل به افراد غیرشاغل را نشان می‌دهد. بنابراین هرچه مقدار شاخص بار تکفل معیشتی بزرگ‌تر باشد، فشار وارده بر جمعیت شاغل برای تأمین معاش افراد تحت تکفل افزایش می‌یابد.  هر چند میانگین بار تکفل معیشتی در کل کشور برابر ۲/۵ نفر است، اما در بین استان‌های کشور، سیستان و بلوچستان با ۳/۵ نفر دارای بالاترین شاخص بار تکفل معیشتی خالص در کشور است. همچنین شاخص مذکور در استان کرمانشاه ۳/۲ نفر و در چهار محال و بختیاری و قم سه نفر است.  به عبارتی در این استان‌ها یک فرد شاغل با درآمد حاصله، باید به غیر از خود معاش بیش از سه نفر دیگر را تأمین کند. استان‌های خراسان‌جنوبی با ۲/۹ نفر و کهگیلویه و بویر‌احمد با ۲/۸ نفر نیز در رتبه‌های بعدی قرار دارند. در مقابل استان بوشهر با ۲/۲نفر دارای کمترین بار تکفل معیشتی خالص در کشور است.
مهار قدرت خرید نیروی کار توسط دولت‌
هر چند تصور عامه براین پایه است که افزایش دستمزد در ایران می‌تواند به فشار بر واحدهای تولیدی منتج شود و به بیکار شدن نیروی کار بینجامد، ولی باید اذعان داشت که از نظر واقعی حقوق و دستمزد کارگران سال‌هاست که در حقیقت افزایش نیافته است و دولت به خوبی از طریق کنترل دستمزد کارگران و کارمندان قدرت خرید آنها در اقتصاد ایران را مهار کرده است.
به‌طور نمونه ۹۰۰ هزار تومان حداقل حقوق سال ۹۶ با ۳۶۲ هزار تومان سال ۹۰ برابری می‌کند و قدرت خرید این دو عدد در سال‌های ۹۰ و ۹۵ با یگدیگر برابر است و این در بطن اعداد و ارقام اقتصادی نهفته است.  در این میان از آنجایی که عموم مردم ایران تنها دسترسی‌شان به درآمد از بازار کار و ارائه کار است و دولت در نظام تأمین اجتماعی، رفاهی، توزیع و باز توزیع درآمد در کشور بسیار ضعیف است، از این‌رو افزایش دستمزد می‌تواند به تقویت طرف تقاضا در اقتصاد بینجامد؛ علاوه بر این سهم دستمزد نیروی کار به‌عنوان یکی از عوامل تولید در قیمت تمام شده کالا و خدمات در اقتصاد ایران بسیار از استانداردهای جهانی پایین‌تر است و ایران ارزان‌ترین نیروی کار را در دنیا دارد.
منبع: روزنامه جوان

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.